عشایر استان خوزستان

آشنایی مختصری از استان خوزستان
استان خوزستان با مساحتی بالغ بر 67 هزار و 282 کیلومتر مربع در جنوب غربی ایران قرار دارد که از شمال به استان لرستان ، از شمال شرق به استان اصفهان ، از شمال غرب به استان ایلام ، از شرق و جنوب شرقی به استانهای چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویر احمد ، از جنوب به خلیج فارس و از غرب به کشور عراق محدود می شود.
جمعیت کنونی استان چهار میلیون و 234 هزار نفر برآورد شده است که 33 درصد آن را روستائیان تشکیل می دهند . همچنین از مجموع جمعیت استان 92/50 درصد را مردان و 8/49 درصد آنرا زنان تشکیل داده اند . آب و هوای استان خوزستان در مناطق کوهستانی و مرتفع با تابستانهای معتدل و زمستانهای سرد ، در نواحی کوهپایه ای دارای آب و هوای نیمه بیابانی و در نواحی پست و جلگه ای هر چه به سمت جنوب و جنوب شرقی بیابانی وجود دارد. زمستانهای این استان بویژه در نواحی جنوب و جنوب شرقی استانعمدتا کوتاه و معتدل و تابستانهای آن طولانی و گرم است بطوری که که حداکثر مطلق درجه حرارات در شهرهای اهواز ، ؟آبادان و دزفول در تابستان به ترتیب 50و 41 و 50 درجه می رسد معمولا در تیرماه به بالاترین حد خود و در بهمن ماه به پایین ترین میزان خود در طول سال می رسد و در این ناحیه تعداد روزهای یخبندان بسیار اندک است . وجود تالاب هورالغظیم ، باتلاقها نیزارها و سواحل زیبای خلیج فارس در جنوب و کوههای بلند و برفگیر در تمامی نقاط شمالی استان و جلگه بسیار پست و گرم شرق خوزستان ، دور نما و چشم اندازه ها و اقلیمهای متفاوتی به ویژه در فصل بهار در چهار سوی استان فراهم آورده است. دسترسی به آبها آزاد در طول سواحل جنوبی و داشتن رودخانه های متعدد و پر آب که از هزارهای بیش از میلاد زیستگاه اقوام کهن ایرانی و مهد تمدن و کشت و کار و آبیاری بوده، از زیر ساختمان اصلی اکوتورسیم خوزستان محسوب می شود. همچنین وجود دریاچه پشت سدهای استان از جمله دز که به عنوان ششمین سد مرتفع جهان شناخته شد کارون، 3 کرخه و سدهای شهید عباس پور و خلیل خان (چهل بری) امکانات فراوانی برای بهره برداری های گردشگری در این استان فراهم اورده است. در خوزستان به علت ارتفاع پایین بخشهای از این استان، در قسمتی از کرانه های توسط دریا و در سایر نقاط به واسطه جریان رودخانه ها، با تلاقهای وسیعی به وجود امده که به واسطه آب دائمی و زیاد به اسم (هور) معروفند و هور الغظیم ، هور مزرعه و هور دوزق از این جمله هستند.
خوزستان با وجود آب و هوای گرم آن، اما بستر رودخانه های مهمی چون کارون و اروند با قابلیت کشیرانی در آنها ورودهای دیگری مانند زهره، جراحی ، مارون، خور ، نهر گاهی ، بهره ، شاووو، مرغاب ، آب سوسن ، آب شلا، ابوالعباس، اعلا، دره حراز(مهلی) بولاواس ، جیدون، لیراب و رامهرمز است.
همچنین وجود چشمه های آب گرم و معدنی عین خوش، دهلران ، گراب، سیزنگر ، گلگیردر استان دزمینه دیگری برای اکوتورسیم فراهم آورده که هریک از انها استفاده های درمانی متفاوتی دارند، هرچند تاکنون بهره برداری گسترده ای از این چشمه ها صورت نگرفته است.
هم اکنون قومیتهای مختلفی از جمله عرب، بختیاری و سر در این استان به سومی می برند، در قسمت شمال و شمال شرق استان بیشتر مردمان در ساکنند، همچنین طوایف بزرگ بختیاری نیز در این نواحی سکونت دارند. در قسمت جنوبی استان مردمان عرب نژاد سکونت دارند که باتوجه به شواهد تاریخی، احتمالاً اولین طوایف عرب در قرنهای اول، دوم و سوم میلادی  و در عهد اشکانیان به خوزستان مهاجرت کرده اند.
تاریخ این مرز و بوم همواره شاهد ائلاف مکرر میان عشایر بختیاری و عرب خوزستان در برابر فتنه های گوناگون دشمنان بوده است، مردم عرب خوزستان، حتی آنها که زمان زیادی از ورودشان به خاک خوزستان نمی گذرد، امتحان خود را در ایرانی بودن خود بخوبی پس داده اند، آنها جزئی از هویت ملی این سرزمین پاکند.
استان خوزستان با داشتن آثار و بناهای تاریخی به جای مانده از تهد نهادی پیشین که در طول تاریخ حیات خود به طور مستمر و مداوم بر این سرزمین حکومت کرده اند، از جاذبه های توریستی قابل ملاحظه ای برخورددار است. در کهنه سرزمینی میتوان تمدنیهای تا این حد متعالی و پیوسته را مشابه استان خوزستان پیدا کرد، تمدن و آثار به جای مانده از جکومت عیلا میان در شوش، هفت تپه ، چغاز نبیل، ایذه، و بهبهان و هخامنشیان در شوش، اشکانیان در مسجد سلیمان ، ساسانیان در شوشتر ، دزفول ، بهبهان و رامهرمز و بالاخره تمدن دوره اسلامی در اکثر نقاط این استان ، همگی گویای تاریخ ارزنده و پربار این سرزمین و جز، میراشهای گرانقدر فرهنگی کشور محسوب می گردد. علاوه بر آثار تاریخی مشهور و اماکن مذهبی مانند زیارتگاه هها و تعهدهای متبرکه، چشم اندازهای طبیعی استان به ویژه در مناطق کوهستانی از جاذبه خاصی برخوردار است.
کوچ نشینی کهن ترین شیوه زیست بشر است که یا برجا بودن آن تا عصر حاضر از بزرگترین جاذبه های این شیوه معشیت است و همچین شیوه خاصی زندگی سبب شده ایلات و عشایر ( دیدنی ترین جاذبه عصر تکنولوژی ) لقب بگیرند . عشایر به شیوه ای جذاب و باور نکردانی طی قرن های و سال های طولانی اقدام به حفظ سنن و آداب و رسوم گذشته خود نموده اند و این اصالت به جاذبه ای برای صنعت گردشگری تبدیل شده است.
مسکن عشایر و نوع زندگی آنها زبان موسیقی ، غذا های محلی، صنایع دستی ، رقص و لباسهای محلی به همراه آیین های به جای آوردن جشن های عروسی محلی از مهم ترین جاذبه های ایلات و عشایر است .
بارزترین مشخصه ایلات و عشایر شیوه زیست انان است که بر خلاف یک جانشینان روستای و شهری در کوچ و نقل و انتقال دائمی سیاه چادر ها و رمه های خود هستند.
عشایر کوچ رو که یکی از جاذبه های مهم گردشگری فرهنگی به شمار می آیند در همه نقاط ایران، در حوزه های غرب و جنوب غرب ، شرق و جنوب شرق، شمال غرب، شمال شرق و مرکزی ایران را ایلات و عشایر پراکنده شده اند.
نحوه معیشت وزیست، الگوی سکونت و باور داشت ها، سنت ها و آداب و رسوم، طبیعت منحصر به فرد منطقه و سرانجام ویژگی راه های ایلی از جمله جاذبه های دیدنی شیوه زندگی عشایر است. عشایر عرب در جنوب غرب ایران ساکن هستند و از خصوصیات ویزگی برخورداند . انها در دوستی اصیل و ثابت قوم بوده و در برابر مشکلات شجاع و مقاوم اند. عشایر بی حرمتی به قومیت خود را به هیچ وجه تاب نمی آورند و میهمان نوازی و آزاد منشی از ویژگیهای این قون سخت کوش است. علاقه فراوان  عرب های به جشن های ملی و محلی و به جای آوردن کلیه آداب و رسوم مربوط به آنها نیز از جمله جاذبه های گردشگری این قوم به شمار می روند. عید فطر در نزد عرب ها به مدت هفت روز گرفته می شود و عید قربان یک روز تمام به جشن و شادی می گذرد از آداب کهن این منطقه که از قرن ها پیش هم چنان پا برجاست گرامی داشتن نوروز و آتش افروزی چهارشنبه سوری است.
 
کوچ پاییز عشایر به استان خوزستان:
مدیر کل امور عشایر خوزستان بیان کردند همه ساله با فرار رسیدن فصل سرما 23 هزار خانوار عشایری در قالب 140 هزار نفر از هفت استان کشور شامل چهارمحال و بختیاری، اصفهان ، کهگیلویه و بویر احمد ، لرستان، کرمانشاه، ایلام و همدان به مناطق قشلاقی استان خوزستان کوچ می کنند نیمه دوم شهریور تا نیمه اول مهر مدت زمان کوچ عشایر به استان خوزستان است.
این تعداد خانوار عشایری یک دوره 7 تا 8 ماهه را به همراه یک میلیون و 950 هزار راس دام در استان خوزستان سیر می کنند.
عشایر از راههای ورودی استان شامل اندیمشک ، لالی، ایذه، دهذرو بهبهان به خوزستان کوچ می کنند، و همچنین شهرهای شمالی خوزستان از مهمترین مکان های اسکان عشایر در مدت کوچ به این استان می باشد.
این کوچ با همکاری اداره های مختلف برای تامین امنیت با نیروی انتظامی ، دامپزشکی برای کنترل دام و ایجاد فروشگاه های بسیار و سوخت در اختیار عشایر قرار می گیرد.
استان خوزستان پس از فارس دومین استان عشایر نشین کشور است: بختیار، لر ، بهمئی، قشقایی و لک قومیتهای مختلف عشایر خوزستان است.
اعراب ایرانی تبار که حدود 4 درصد از ساکنین ایران را تشکیل می دهند بیشتر در استان خوزستان و در اقوام عرب جزایر خلیج فارس ساکن هستند. مجاورت این اقوام از دوران ساسانیان به ایران شروع شد و بعد از حمله اعراب مسلمان به ایران افزایش یافت. اعراب خوزستانی از نژاد سامی هستند.
درساختار ایلی بختیاری به دو ایل بزرگ تقسیم میگردندعبارتند از:
1-ایل هفت لنگ بختیاری   2- ایل چهارلنگ بختیاری
ایل هفت لنگ منشعب ازایلات ذیل شکل یافته است .
1-   ایل بابادی          2- ایل دورکی              3- ایل بهداروند           4 – ایل دیناران
ایل چهار لنگ منشعب از ایلات ذیل شکل یافته است .
1-  ایل محمود صالح 2- ایل کیارسی(کیان ارسی) 3 –ایل میوند(مومی وند) 4- ایل زلقی (زلکی) 5- ایل موگوئی
ایل بابادی منشعب ازطوایف ذیل میباشد:
1- عالی انور 2- عکاشه 3- مالملی 4- شهنی 5- برجوئی 6- گمار 7- نصیر 8- مدملیل 9-گله 10- پیبدنی 11- احمد مهمدی 12- شیخ رباط 13- خواجه 14- چهاربری 15- عالی محمودی 16 نوروزی 17- سرقلی 18-بویری 19 –کورکور20-مشایخ البرز ........
طایفه بابادی عالی انور: از شعب یاتیره های زیر شکل گرفته که به معرفی خانواده های هرکدام اشاره مینمائیم:
1-اولاد : (شامل اولاد فرامرزخان اولاد خسروخان و اولاد جهانگیرخان)
2- حاجیور: غیبی –محمدحسین –بدر- نجف- محمد یوسف
3- احمد سمالی: احمد – سلیمان- جاور- علی اودولی- احمد سه ره –تازی
4- جلیل : فرهادی روزبهان – خسروی
5-  تقی عبداللهی: میربابادی(مهربابادی)- مهریپور- حبیبی –امانی -گودرزی
6-  میرقائد : سراج الدین وند- شیخ روزبهان –خوشنوی-دوستیلی-دیدار -رکان- رضائی(آقای عبدالعلی قائد خسروی بختیاری نویسنده کتابهای فرهنگ بختیاری ازاین خانواده میباشد.
۷- لک : عسکروند – بهاروند- ساتیار وند
محل سکونت طایفه عالی انور سردسیرات در:چم در-قلعه تک –خسروآب-چلگرد-سرخ کوه-سوراخ گرلگ-ده نو-گره کوشک-نیاکان- میان دودان- دارکان –شیخ عالی خون-آب بختان-سورآب- که در منطقه چهار محال وبختیاری میباشند.
گرمسیرات طایفه عالی انور در: چلبار-خراج- صلواتی- جازستون شه- آبژدان-خارکله- بدر آباد-ندیدونه- سرکمری-دره بوری-سرشاه- طراز حرکش-آب فی یک-هرتی- آرپناه – گریوه –انبار اسپید –سکونت دارند که در خوزستان میباشند.
بابادی عکاشه : (از تیره ها وملحقات زیر شکل گرفته اند که محل سکونت اکثریت اینان در بخش خانمیرزا از شهرستان لردگان می باشند)
-تیره خدر : اولاد اسکندر خان عکاشه – تیره موئی- تیره کلا –تیره آلونی –تیره شهروئی –تیره کربلائی حسن – تیره کوشکی – تیره دینار عالی
ملحقات تیره های فوق عبارتند از : جاوی – میرزاوند –کاشهوئی –کیدونکی – که محل سکونت آنان در دوراهان ،گرد بیشه ، تا منطقه خانمیرزا میباشد. تیره های جافروند – شوسی وند- طبا طبائی –خدروند –تبرکی وند –قنبروند – گرماوند – که محل سکونت آنان در خانمیرزا ، شاه قریه میباشند.
طایفه مالملی :
منشعب از تیره ها وخانواده های ذیل میباشد: 1- اولاد2- کوراوند 3– لیموچی4 – سله چین 5–اولیشی6- دویت عرب 7–حلوائی8 –نظروند 9–صفروند –(صالح کور) 10– مشایخ البرز
1- اولاد : ازسه خانواده تشکیل شده اند : اولاد آشهریارخان –اولاد آمحمدعلی خان – اولاد آعلی صالح خان(نویسنده از تیره اولاد میباشد)
اولاد آمحمد علیخان شامل خانواده های : آعبده خلیل خان- آملاآقاسی – آکلبعلی – آمراد خان – آکوچک – آسلطانعلی – آخونعلی- آملادرویش- آخدارحم
2-کوراوند : از(تش)یا خانواده های ذیل تشکیل شده اند : علی شهوند – اولاد زمان –جافر مقصودی- سلیمانوند- امیدوند –مهدی -کوشار
- علی شهوند: 1- اولاد برخوردار 2–اولاد مولی یا امینی ها3– اولاد شکر یا فرخه زار 4–اولاد معنا یا القاس
-اولاد زمان : اولاد گنجعلی – اولاد ملا رجبعلی
- جافر مقصودی :
- سلیمانوند : اولاد قربانعلی– اولاد رضا- اولاد مشهدی داود- اولاد ملا امامقلی
- امیدوند : اولاد کربلائی طاهر- اولاد کربلائی قربانعلی –اولاد نوروز- اولاد شاه مصیر
- مهدی : اولاد علیمردان – اولاد رضاقلی
- کوشار : اولاد چراغ –اولاد شاهی – اولاد شاهمراد
3-لیموچی : از خانواده های ذیل تشکیل شده : باچی – بنیادوند –لیموچی تارازی (اولادرضا- اولاد عباس- اولاد صفر – اولاد نجف نصیری)
4-سله چین : مدبهدار –گاهی – سمالوند- اوستا –بهلول
5- اولیشی : اولاد فردین – اولاد عیدی –اولاد شنبه –اولاد ششی
6-دویت عرب : اولاد مسیح –اولاد نصیر –اولاد کویر
7- حلوائی
9 –نظروند
9-صفروند
مشایخ البرز :
مشایخ البرز : این مشایخ که نسب ودودمان خودرا به تیره اولاد مالملیراکی  میرسانند و در زمانهای قدیم یعنی قبل از حکومت خوانین بخیتاری در ایوه (ازبخشهای ششگانه شهرستان ایذه بوده که این منطقه به زیرآب دریاچه سد کارون 1 مدفون شده) ساکن بودند و درتقسیمات طایفه ای یکی ازتیره های طایفه مالملی به محسوب میشده اند وپس از آن با توجه به مشکلات عدیده ای که برای طوایف بوجود میآمده ایشان هم از محل ایوه ترک مکان نموده و بسال 1311 خورشیدی در جوار طایفه بویری(اولاد حسن خانی ،شیخمیروند) وهمچنین نظر به دستور حکومت مرکزی جهت یکجا نشینی(تخت قاپو)به کلیه طوایف بختیاری، این مشایخ در دهستان پیان ساکن  میگردند ، و ضمناً مرقد امامزاده البرز (شاه البرز) که این مشایخ از مریدان آن بوده و محل سردسیرات آنان است  در استان چهارمحال وبختیاری دربخش آلیکو میباشد.
تیره های این مشایخ عبارتند از : نسب این مشایخ بدین شرح است : داود فرزند ابولقاسم ، ابولقاسم فرزند زید ،......
فرزندان داود : رحمان - نجفقلی – عباس - حسین
اولاد رحمان – اولاد عباس- اولاد سلیمان – اولاد حسین(جابر) – اولادرمضان
ضمناً جهت یاد آوری همسر داود(دویت) دختر آمحمدعلیخان راکی جد اولاد از تیره مالملی بوده که چهار فرزند ایسان تشکیل مشایخ البرز را میدهند  (رحمان "اولاد رحمان -نجفقلی "اولاد عباس"- سلیمان "اولادسلیمان" – حسین "اولاد حسین ") و کلهر که پدر بزرگ اولاد رمضان میباشد پسر برادر داود بوده که همین یک فرزندپسری در این خانواده باقی میماند که فرزند کلهر همان رمضان است که تشکیل اولاد رمضان را میدهند  .
محل سکونت طایفه مالملی گرمسیرات درخوزستان شهرستان ایذه و حومه غربی آن بخش ایوه و مسجدسلیمان ساکن هستند و سردسیرات این طایفه در استان چهارمحال بختیاری بیرگان- یاورآباد- بیدکل- امیدآباد – اسپیدانه –کوه کلک ساکن میباشند .
طایفه شهنی :
خواجه – ارزونی وند – شاهسوند – چرم – بلیل – شیخ وند –  بهادروند –تاژدین وند – قنبروند – کاشانی – شیخ
محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شلا ودشت گل از بخشهاس شهرستان مسجد سلیمان وحومه وسردسیرات بخش بیرگان از مناطق استان چهارمحال وبختیاری ساکن میباشند .
طایفه نصیر :
شامل تیره های تیره قاضی – تیره شیرازی – تیره محمد جعفری- تیره احمدی
طایفه برجوئی :
فردینوند- کلاوند- طهماسبی – ذوالفقاروند –قاسم وند –ارزونی وند
طایفه گله :
گله بالا – اولاد آحسین –اولاد سهراب- اولاد خواجه قولی- اولاد نصیر- تیره کلهر- تمبرسنی – باقروند –شهوند – جمال وند- خونیار- لیرآیی- اولاد – ذیله – باقری
طایفه گمار :
طایفه مدملیل :
خانعلی وند- خداداد وند- شامصیری
طایفه آرپناهی : کییدی - پیر -پیرتازه ای - رکدی - دوتیکوئی - خدادادوند .
طایفه پیبدنی :
شلگو – سلجوقی – عبدالله خان – ریه دان -
طایفه احمد مهمدی:
طایفه شیخ رباط :
اسدی- بهزادی –علایی –ولی وند – بارانی – بادآورد – ویسی -
طایفه خواجه :
طایفه چهار بری :
طایفه عالی محمودی : 1- علیمردان خانی   2- مهرعلیخانی
1- علیمردان خانی : علیرضا وند- لک – نجف سنی – قیصروند- عالی نقدعلی – صالح وند
2- مهرعلیخانی: فضلعلی وند(فرضلیوند)- شهولی – قریشوند – حاتم وند – شیخ عالیوند – تاجمیرعالی – احمد میراجی  - ملا مرادی – شیخ دورائی
 
طایفه نوروزی :
بامیروند – کمالوند – سیف الدین وند – یارعلی وند  -ابراهیم وند  -غلام وند- خورشید وند -
طایفه سرقلی :
طهماسبی – گدایی – گاویار – زیلائی – قاسمی – مهری – غریبی
طایفه بویری : حسن خانی – شیخمیری- آقا خانی – ملا بابا – غلاموند- گلالی – کاظم نادری(بویرسوسن)- اولاد حاجی – اولاد محمد
طایفه کورکور :
به دوتیره منشعب میگردند که این تیره ها شامل چندین کربو میباشند.   1 – شاهسوند   2 –کورکور
محل سکونت طوایف عالی محمودی و نوروزی و سرقلی و بویری وکورکور گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه های آن : کول فره - اژگیل- گنچشگیر –سوسن – راسفند - میانگران علیا وسفلی- خنگ اژدر 1و2 – دهنو – نوترکی-  پشت پیان- برد زیتک- بادامزار- تاکوتر – شمی- تخت کاشان- کاشکلی-
و سردسیرات این طوایف در استان چهارمحال وبختیاری شهرستان اردل در دیناران وحومه میباشند .
ایل دورکی منشعب از طوایف ذیل میباشد :
زراسوند –آسترکی - اسیوند – بابااحمدی(بامدی) -  گندلی (قندعلی) – موری – طایفه عرب کمری
طایفه زراسوند : طایفه زراسوند به دو شعبه منشعب میگردد .
1-  ایهاوند :
اولاد جعفرقلی خان – احمد خسروی – علاسوند – ایها – توشمال – شهو – میر – زنبور – ایمری – پیوندی – میرزا – یتیم – عمله جات – چغاخورنشین
2- کورکور :
خدرسرخ – خدری – گرگه پیر – باپیر – سیف الله وند
طایفه آسترکی :
بهرامسیری – سرلک - چهار بری – گاهی وند – مختاروند– اسدوند – گاوشه – توشمال – خراج – بلغایی – دهدار – گیلانی – مهمدوند
بهرامسیری : (زیلاوند – دوست محمدوند- محمدرضاوند- صفروند –سرسر – محمدوند – سرلک – بهرامسیری –رضایی- سلطانی – حبیبی – طغیانی- اسدی – عبداللهی – بهرامی- )
محل سکونت این طایفه گرمسیرات در استان خوزستان مسجد سلیمان  وحومه ، لهبهری ، کوه شه ، قلعه مدرسه ، کلخنگک ، وسردسیرات در چغاخور وسید گون میباشد .
ضمناً گرمسیرات آسترکی چهار لنگ نشین (الیگودرز) در بنه وار زلکی ، بوم دوو ، چهاربیشه ، گله پری ، نفت سفید ،موز، دیگوله ، گله امیری ،تمی ، بنه ادب و سردسیرات آنان درالیگودرز حومه بربرود شرقی و حومه شهرستان فریدون شهر به طرف الیگودرز کهریزسرخ ،ززوم ، چاله ، کیچه ، ایوز، زرشک ، دار اسپید ، کمری ، هوه ، چالغو ، دره بادام ،خسروبکی، مکدین ، آبگرمک سفلی وعلیا ، گل گله،  میباشند .
طایفه اسیوند :
شهماروند – پل – بردین وند – خواجه وند – گاودوش – شاهرخ وند –
طایفه بابااحمدی (بامدی) :
کشکی  -برام – سراج الدین وند – درویش آدینه – انفردینی - شیخ- القاس- شنبه – ادیوی- کوهی – میرحاج – میرزاحسین – اولادکاظم- اولاد محمدرضا – اولاد کریم – اولاد عرب – اولادشنبه –اولاد باوا – اولاد سمال- اولاد خداداد –
طایفه گندلی (قندعلی) :سلطانعلی- خلیل وند (حلیل وند) – ورناصری – جلیل – بره بیچاست (بارانی) – صالح بهادری_ سبزعلی وند -  مدولی – خواجه وند –گوله وند – بازی وند – شهرباروند  - صالح نوری – جمالوند – اسدوند
طایفه موری : علیجان وند – اسدوند – غریبگر – گرطلائی – بابائی(موری) – کریم وند – محمدوند – گورداگوئی – اورند – قاسمعلی – عیدی وند – عبده وند – بوری (محمدی) – خدری(غریب وند) –
محل سکونت این طایفه گرمسیرات در منطقه موری ،مسجدسلیمان وحومه ، شیمبار ، چلو ،سوسن سرخاب ، اوزه ،اندیکا، کوه شه ،و سردسیرات در استان چهارمحال بختیاری بخش بازفت (بازفت بالا ودهون) میباشد .
(یادآوری میشود که محل سکونت ایل دورکی گرمسیرات در مسجدسلیمان ، ایذه ، اندیکا، ... وسردسیرات در استان چهار محال بختیاری چغاخور، اردل ، جونقان، شلمزار ، زوردگان ، زوردگان ، سفیددشت میباشد.)
طایفه عرب کمری :وابسته به ایل دورکی
اولاد علی بک – اولاد علی مدد – رشیدیها
اولاد علی بک:بوستانی – کلانتری- عسکری – کمالی – براتی – کنگرپز – یحیی –ابو حنفر ( شمسی – چراغی – بهرامی )
محل سکونت این طایفه که وابسته به ایل دورکی بوده اند گرمسیرات درشهرستان ایذه وحومه آن مرغا وسردسیرات در چهار محال وبختیاری میباشد .
3- ایل بهداروند منشعب از طوایف ذیل میباشد .
علاءالدین وند – عجمی - منجزی - عالی جمالی – گندائی- دهناشی –کشکی - استکی – بلیوند – فرگنی – بختیاروند – للری – شیخ احمد بلد –سرخابی – برام عالی – تردی – پیر برکه – تکی – تش مرداسی – کیارسی – لرزنی -  مقام زکی
در مجموع محل سکونت این ایل گرمسیرات در مسجدسلیمان و حومه ، اندیکا، شوشتر ، ایذه ، و سردسیرات در استان چهار محال وبختیاری (بیرگان ، اوجه بغار) میباشد .
علاء الدین وند : خوانین بهداروند با ایشان بوده است واز مشاهیر خوانین بهداروند در طول تاریخ بختیاری اسدخان بهداروند و فرزندش جعفرقلی خان بوده اند که اسدخان در زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار دم از استقلال میزند .....ولی در آخر عمر در شیراز دارفانی را وداع میگوید . ودر ادبیات بختیاری به "شاه اسد " معروف است . تیره های آن عبارتند از :
طایفه عجمی :
طایفه منجزی : منشعب از تیره های : لوخرده – مال احمدی – تاج نادلائی – روباه (روا) – بلسنی – نیم بنیچه ای – پلنگ – تاژدین عبداللهی – لملمی – ملامری
معروف ترین فرد طایفه منجزی در طول تاریخ نامدارخان منجزی بوده که ناجوان مردانه بدست جعفرقلی خان بهداروند کشته میشود واز نوادگان ایشان اعبالحسن منجزی را میتوان نام برد وآحسنی حسینی هم ازکلانتران این طایفه بوده .
طایفه عالی جمالی : بردی – برام عالی – جمالوند – گندعلی وند – عیسی وند – شیط – کوه کن – شهلانی – چنگائی
خوانین عالی جمالی در بختیاری محترم به شمار میرفتند و شایان ذکر است که مادر ایلخان بزرگ بختیاری حسینقلی خان و مادر آنصرالله خان مرادی ازتیره اولاد مالملی از این طایفه میباشند .
طایفه گندائی : نادروند  - میرگپ وند – جوانمرد – اسدوند – کورکور – حیدروند –
طایفه دهناشی : مهدیپور – خدابخشی  - غیبی – عسگری – کریمی – حبیبی – نوروزی
طایفه استکی : کاهد – کیوری – گورنو – کلار
طایفه تردی : شیرازی – ملا –کمبور – گهار  -مهمد اووکی – اورک
طایفه بلیوند: جوبریز – سراجوند – جرعه – شیخ میروند
طایفه فرگنی : اولاد محمد – اولاد حسین – رهدار عیدی – اولاد روزعلی – اولاد علی صالح – اولاد معصوم
طایفه کیارسی : سوری وند - حاجی وند –
طایفه مش مرداسی : گردگرد – توشمال – قاسمی –
طایفه للری : باروری – بنه وار- محمد حاجی – بهاء الدینی –بلیطی – خواجه – فلولی – مادالی
طایفه برام عالی
طایفه شیخ احمد بلد
طایفه سرخابی
طایفه کشکی
4 - ایل دیناران منشعب از طوایف ذیل میباشد :
1-     اورک – 2- سهید (سعید ) 3– شالو 4– گوروئی
طایفه اورک : از تیره های زیر شکل گرفته : اولاد حاجعلی – لجمیراورک – کی شیخعالی – چهار بنیچه – ممسنی – هلوسعد ( هلی صاد ) –زنگی – غلام –غریبی- جلالی – قلعه سردی – موزرمی – خواجه (خواجوی) – زندی – قنبری – درویش- ورناصری – سادات شهپیر – گل بامکی – خدابخشی – گوزلکی – ناصری- شیران (لپرشیران) – مشایخ چهل تنان – باطولی – کاوندی
محل سکونت این تیره ها گرمسیرات وسردسیرات درشهرستان ایذه وحومه  قلعه سرد ، رکعت ، سادات حسینی ، گل شور ، گندمکار ، سرصحرای خواجه ور، دنباله رود کارون، موزرم ، رمه چر ، رکا، بارانگرد،
طایفه سهید (سهید) : کی مقصودی – کی باندری – کی شمس الدین – کی منصوری – شهپری – سرملی – پاتوی – احمد بانگو – خدابخشی  - حجی
محل سکونت گرمسیرات این طایفه در شهرستان ایذه وحومه ( سه راه سعیدی ، اب نیک، پاتوفالح، درب فالح، شعله دان ، فالح ، سراک بالا وپایین ، دلی ، علی آب ، چاه جاز ، مورد، چشمه خاتون، ناشلیل ، زنگو ، تخت مرداس ، باریون، جنگه ، چال اوزا، پل اودوغ، کارنج ، اردوت ، آب بید ، پلم )و سردسیرات این طایفه در استان چهار محال وبختیاری بخش دیناران میباشد .
طایفه شالو : سیفی الدین وند – محمدآقا –مرادی – حیدری – کاووسی – چهار تنگی  -شیرازی  -میوند – لوک – اسمو محمدی  - کی طاهر – براتی – شاهونی – الفاتی
محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه ( رکعت ، باجول ، چهار ده ، چهار تنگ علیا وسفلی ، پرچستان اورک وشالو، بیدزرد ، کلمت ، رکعت ، چلکی ، کلرکنون ، سرتنگ قاف ، بلوطک ، گویله ، نعل کنان ،موردغفار ، و سردسیرات این طایفه در استان چهار محال وبختیاری بخش سید گون میباشند .
طایفه گوروئی : عیسی وند – الماسی –پینه – سیری بیری – محمدشاه حسینی(شومسنی )
محل سکونت این طایفه گرمسیرات در شهرستان ایذه وحومه آن (پرچستان ، شبکوری ، بردمیل ، حاجیان ، پا ره سوسن ، گلال ، شیمن فالح، تخت کبود آسماری ، تلخاب ، پنتی ، نان انگان ، دیمه ، کفت گله ، سی سنبل دان ، وسردسیرات این طایفه دردیناران از بخشهای استان چهارمحال وبختیاری میباشد  .
2- ایل چهار لنگ بختیاری منشعب از ایلات ذیل میباشد .
1-چهار لنگ محمود صالح 2 – چهارلنگ کیارسی (کیان ارسی) 3 – چهارلنگ میوند 4- چهارلنگ زلقی (زلکی) 5- چهار لنگ موگوئی
1-  چهار لنگ محمود صالح : منشعب از طوایف ذیل میباشد .
موزائی (ممزائی) – آل داود – آرد پناهی – اورش – مم جلالی – کاقلی – عادکار – قلی –استاد
موزائی تیره های آن منشعب از : خلیل –ستاروند – دویروند – فرخ وند – جمالوند- خون باوا –چهار پره – دریالائی – بدرفته- گوروئی – موزرسنی – اورک بادا- هارونی – گشول –دودانگه –دره بالائی – عیسی پره – شیخ برون عالی –
محل سکونت اکثریت این ایل گرمسیرات در خوزستان مسجدسلیمان و سردسیرات درشهرستان فریدون شهر وحومه ان به سمت استان چهار محال وبختیاری میباشند.
علی قلی خان پدر علیمردان خان بختیاری از مردان بنام این ایل بوده ضمناً علیمردان خان فرزندش ( فرزند سردار مریم ) که در جنگ سفیددشت (فرخشهر) به سال 1308 ه . ق با اینهمه مبارزات ارزشمند برای نام بختیاری تلاش نمود . ایشان دستگیر وبه دستور رضاشاه تیرباران گردید ، و از بزرگان تاریخ این ایل میتوان از علیمردان خان بزرگ نام برد که پس از قتل نادرشاه افشار در فاصله سالهای 1160 ه.ق تا 1170 ه.ق نایب السلطنه ایران بوده که سرانجام بدست محمدخان زند سردار سپاه کریم خان زند کشته میشود .
2- چهار لنگ کیارسی (کیان ارسی) : منشعب از طوایف ذیل میشود .
هرکل – باباجعفری -مکوندی –جانکی *- پوستین به کول – گل گیری – عالی جعفری – غریب وند- گیشل – سندلی – ریش گشاش – گریجه – سیلان – اسفرین – بوربورون- ورمحمید – استکی – عاشوروند – علی وند – برون تمبی – شیخ – سوهونی ( کهیش ، باورصاد ، حموله )
طایفه (ایل) جانکی* گرمسیر نشین منشعب از  تیره های ذیل میگردد.
زنگنه – گراوند – هیهاوند – بلواسی (ابوالعباس) – ممبینی – کرد زنگنه ( گردون ) – آل خورشیدی – کهوایی
طایفه مکوندی * چهار لنگ باب منشعب از :
کایدان – بلغارس – لک – تاتائی –کین بور – کلهر – کاروائی(گرائی)- دشمن زیاری – کاداد آئی – چهار بنیچه
محل سکونت این طوایف گرمسیرات درخوزستان شهرستان باغملک وکلیه بخشها و توابع آن ، هفت کل وحومه
چهارلنگ سوهونی کیارسی به شرح ذیل میباشند :
1-کهیش (سوهونی) : کلو – تاته – زوتی استرم – شوکوهی – استاژدین – جمالدین –کاید – صالحوند – دوگوئی – اولاد رمضان – جویریز- اصخدری
محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در شهرستان مسجدسلیمان وحومه وسردسیرات در استان چهار ومحال وبختیاری میباشند.
2-باور صاد (سوهونی ) : تالپاوند- خواجه – گنجعلیوند – شنگی – ور محمود –متروک – کورکور – شامی – کرشهی –
محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در نصرآباد، باغ عبد شاه ،باغ چشمه علی ، بردسرغلیان، تلخاب ،تنگ مو  ، چدرخت، وحومه مسجدسلیمان وسردسیرات در استان چهار محال و بختیاری میباشند .
3-حموله ( سوهونی ) : تیزگرد – اردش غریب – ورمهمدی – شیخ – شیخ فقیر- شیخ ور اور
محل سکونت این تیره ها گرمسیرات در مسجدسلیمان و حومه وسردسیرات در استان چهارمحال وبختیاری در بخش شهرستان چلگرد میباشند .
جانکی سردسیر نشین ساکن شهرستان لردگان :
جلیلی – معموری ایل جانکی سردسیر نشین که در شهرستان لردگان ساکن میباشند و از طوایف ذیل تشکیل شده اند .
– ریگی –بارزی –بربر – هلوسعد – شاسی- سرتک – بوکر -
لردگان از شهرستانهای استان چهارمحال و بختیاری میباشد که از لحاظ مرز جغرافیایی ازجنوب با استان کهگیلویه واز غرب با خوزستان (شهرستان ایذه ) همسایگی دارد اکثریت جمعیت این شهر را ایل جانکی تشکیل داده اند .و ازبخشهای بزرگ این شهرستان میتوان بخش خانمیرزا را نام برد که جمعیت این بخش رانیز تیره های وابسته به طایفه بابادی عکاشه تشکیل داد ه اند .
- از خوانین ایل چهار لنگ کیارسی میتوان از محمدتقی خان وعلی نقی خان را نام برد که محمدتقی خان در زمان قاجار زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار علیه حکومت طغیان کرده وهمچنین جنوب کشور را تا حدود بندر بوشهر تصرف میکند ودم از استقلال میزند که سرانجام بسال 1258 ه.ق محمدتقی خان دستگیر و به تهران برده می شود و در سال 1268 ه.ق در حبس در تهران دارفانی را وداع میگوید وی در اشعار بختیاری به "شاه تقی " معروف است . ضمناً قلعه بزرگ وتاریخی که در شهرستان قلعه تل بجای مانده مربوط به دوره حکومت این خوانین بزرگ میباشد .
3- چهارلنگ میوند (مومی وند ) : چهارلنگ میوند منشعب از طوایف ذیل میباشد .
1-عبدالوند    2- بساک (بسحاق)        3- پولادوند            4- عیسوند            5 – حاجی وند
طایفه عبدالوند  :
کوشاری – بیرانوند – جهانگیروند – خواجه چراغی -  جمالی – باورسی – زیدقائد – هیل هیل – دهقانی- ماهروئی – درویش – توئی
محل سکونت سردسیرات در شهرستان الیگودرز وحومه -شول آباد -گله وند- ده اسپید- کهنه سرخ -عزیز آباد- کمندون- حاجی آباد- دهنو عالی محمودی- چشمه سلطان- دولت آباد -دره تخت دورود- وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن میباشند .
طایفه بساک (بسحاق ) :
ملک محمودی – جلیل وند – کریوند – گرگیوند – آدینه وند – شهریسوند – خانه صلاتین – میرزاوند (میزه وند ) – اتابک – غیاثوند – بزی – کردی – جمشید وند –تودوئی – آلیگر
ملک محمودی : (درویشی – تاجدیوند – کاظم اصلانی )
بزی : ( کریوند- شیخ میر- صوفی – اتابکی – احمدفرد – محمدباقری )
طایفه پولادوند :
هیودی – سالاروند – خانه جمالی – خانه قائد-فرخی
محل سکونت سردسیرات در شهرستان دورود وحومه والیگودرز وحومه :-ده اسپید- کهنه سرخ -تاسل -عزیز آیاد- کمندون- دره تخت - پاجه لک- شول آباد-کیرو وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن هستند.
طایفه عیسوند : جافروند – گوروئی – ورکی – اداوی- فرخ شاهون- خان -طهماسوند-محمدقلی وند -علیرضاوند -گیلاوند -دعاوی -چناری- گمار- دهدار -هیوند - شاودی وند - مرادوند -لک - جان جان - بابا - سادات کلاه سیاه محل سکونت سردسیرات در شهرستان ایگودرز وحومه خاک به تیه(اتناکیه)- گیلان (گیلون) - شاه آباد -بدرآباد - آلی کوه وگرمسیرات در استان خوزستان ساکن میباشند .
طایفه حاجی وند : غالبی– الیاسی – چکان - ده قاضی -کرپی - تات خیری-
محل سکونت سردسیرات در شهرستان دورود وحومه وایلگودرز وحومه آن: منطقه شول آباد -وگرمسیرات دراستان خوزستان ساکن میباشند .
4- چهار لنگ موگوئی : منشعب از طوایف ذیل میباشد .
پیرگوئی – خوئی اگوئی – شیخ سعید – دی وستی – شیاسی – مهدور –خواجه – باجول – سور – مری – کیماس – بورن گون باب – هلیل – عیسا – چروم – شیرازی – دوستی – سله چیوا (سرلک چیوا) – صالح کوتاه (سادات) – شمسی (باباشمس الدین) – جمالوند- دومیروند- داود وند- بدرفته – خون باوا – فرخ وند – چهار پره – هارونی – گشول – دودانگه
خاندان ارشد این ایل خواجه ای باجول بوده ، محل سکونت این طوایف سردسیرات در حومه شهرستان فریدون شهر و شهرستان الیگودرز حومه بخش بربرود شرقی بخشهایی از ازنا وپاچه های زلقی و دورود و گرمسیرات در استان خوزستان میباشد .
5- چهارلنگ زلقی (زلکی) :  منشعب از طوایف ذیل میباشد .
دوغ زنی – میمون جائی(میمجه ای ) – جاوند – غیب الله وند- وندوند (ابراهیم وند) – تاجمیری- شاهمنصوری – سرداری – شمسری وند – غیبی وند- جانبازوند- بلغایی – رمدوند- شیخ ورست – ارجنگی (ارژنگی ) – عیدی وند- کلاوند – می گیر – لرکی- پزی – مدورک- مه فروش – ماندنی – خواجه – سیانجائی – ابول وند- کوهکن- حارلوند- خدروند – سادات احمدی – برام وند – چهار بری – القاس وند – گانر – چپال – تشمال – هزار سی – ترپی –محلی وند
محل سکونت این طوایف گرمسیرات در استان خوزستان مسجدسلیمان ، سردشت دزفول ، وسردسیرات در الیگودرز وحومه آن بخش بربرود شرقی وبنه وار وپاچه های زلقی در ازنا میباشد .
ازاشهراین ایل در طول تاریخ بختیاری علیمردان خان زلقی  بوده که به سال 1145 ه .ق سال اول سلطنت نادرشاه افشار برعلیه حکومت نادر شاه طغیان کرده لکن شکست میخورد وبدستور نادر دستگیر ومثله شده در اثر طغیان وی برعلیه حکومت حدود 3000 خانوار چهارلنگ بختیاری رابه مرز افغانستان در استان خراسان کوچاندند ولی این گروه پس از قتل نادرشاه به دست فرماندهان خود به مناطق بختیاری بازگشتند ، ویادآوری میشود که بختیاریها در جنگهای مرزی باکشورهای همسایه و در زمان حکومتهای مختلف در ایران نقش بسزائی ایفا نمودند که فتح قندهار در زمان نادرشاه افشار یکی از حماسه های بزرگ آنان است.
سادات وابسته به ایلات بختیاری :
سادات شاهزاده سلطان ابراهیم – سادات سید احمدفداله – سادات سید احمد کبیر – سادات حسینی شهپیر – سادات سید صالح – سادات شاهزاده عبدالله – سادات مومد حسن (محمدحسن) – سادات شیخ رباط – سادات امامزاده بویر-
سادات شاهزاده سلطان ایراهیم :
مرقد این امام زاده در شمال غربی شهرستان ایذه در کارتا واقع است باتوجه به اینکه این امامزاده زوار زیادی دارد زوار جهت ایاب وذهاب ازدومسیر تردد می نمایند یکی از مسیر رودخانه سد کارون 1 که از سوسن و این مسیر را با قایق طی میکنند مسافت این مسیر تا امام زاده حدود یک ساعت است ، مسیر دوم از جاده کوهستانی که از ایذه بطرف بخش ایوه میرود واز این مسیر پس از مسافتهای طی شده از جاده کوهستانی حدود 65 کیلومتر را باید طی نمود و بعد از آن جهت زیارت امام زاده از طریق قایق تردد می نمایند ،این مسیر کوهستاتی باتوجه به خوش آب وهوا بودن و دسترسی به شط کارون 1 در فصل بهار مسافران زیادی را در خود جای میدهد.ساکنین کارتا  و حومه همه از سادات سلطان ابراهیم هستند .
تیره های سادات سلطان ابراهیم عبارتند از:
1-     شمسی وند  2-  تاجدیوند
خانوده های شمسی وند عبارتند از:
اولاد کریم – اولاد رحیم – اولاد علی – اولاد شریف
خانواده های تاجدیوند عبارتند از :
اولاد هاشم – اولاد مرادعلی – اولاد روشنعلی – اولاد نوروز علی
 
سادات سید احمد فداله :
محل و مرقد این امام زاده در بخش شمالی شهرستان دزفول بخش سردشت وسپس بعد از آن بخش احمد فداله قرار دارد جهت دسترسی به این مسیر بایستی جاده کوهستانی بطول 120 کیلومتر راباید طی نمود تا به محل این امام زاده رسید ، قبلاً جهت زیارت زوار پای پیاده از مسیر کوهی بنام سالون کوه( این کوه محل سردسیرات سادات احمدفداله میباشد) تردد مینمودند که حدود چند روز طول می کشید تا زوار با پا پیاده این مسیر را طی نمایند . اکثریت سادات وابسته به این امام زاده در جوار وروستاهای همجوار سکونت دارند . که روستاهای وابسته به این بخش 17روستا میباشند (مرکی حاتموند- مرکی جعفروند – ...) عده زیادی از سادات در شهرستان اندیمشک ودزفول ساکن شده اند.
تیره های سادات احمد فداله عبارتند از:
اولاد حاتم وند –اولاد جعفروند- اولاد سید شرف الدین - ...
سادات سید احمد کبیر :
محل و مرقد این امام زاده در جنوب غربی شهرستان ایذه در بخش ایوه در "روستای دراره " بوده که با آبگیری سد کارون 1 در سال 1356 ه . ش این منطقه به کلی زیر آب دریاچه مدفون گشته ، جهت تردد به این منطقه از بخش غربی ایذه بطرف دهستان تاکوتر و سپس مسیر بعدی روستای شمی و پس از طی مسافت 15 کیلومتر به آن منطقه وارد میشوید .این سادات محل سکونت فعلی درشهرستان ایذه – اهواز- درچندشهراز استان اصفهان ساکن میباشند .
تیره های سادات سید احمد کبیرعبارتنداز:
سادات حسینی شهپیر ، سادات سید صالح ، سادات شاهزاده عبدالله ،سادات سید مومد(محمد) حسن
،سادات شیخ رباط ، سادات امام زاده بویر بختياري ها
تاريخ بختياري به قرن چهاردهم ميلادي و دوره زمامداري 200 ساله خوانين دوركي بر مي گردد .هيچ تاريخ نگار حيات اجتماعي اقوام ايراني نمي تواند اهميت ايل بختياري و انسجام و پيوستگي سياسي، اقتصادي و اجتماعي آنها را ناديده گيرد. در ريشه يابي پيشينه بختياري ها و مردمان ساكن زاگرس مركزي با مشكلا تي چون نبود منابع نوشتاري كافي مواجه مي شويم كه امكان فهم و دريافت ما را از آنچه در يك هزار سال در اين منطقه مرتفع گشته كم مي كند. بنابراين مجبور شده ايم براي پي بردن به هويت بختياري ها و اينكه كجا و به چه شيوه اي زندگي مي كنند و اصالتا از كجا آمده اند به منابع و مراجع مختلف رجوع كنيم. در چنين پژوهشي به علوم و دانش هايي چون زبان شناسي، باستان شناسي، اساطير و ساير شاخه هاي دانش و معرفت انسان نيازمنديم تا به كمك آنها كليد فهم تاريخ ايل بختياري را بدست آوريم. در كتب و اسناد تاريخ باستان، به جز مواردي زودگذر، اشارات چنداني به ايل بختياري نشده است. از قرن هيجدهم ميلادي و به طور مشخص تر قرن نوزدهم به بعد است كه در سفرنامه هاي اروپاييان و خاطرات ماموران دولتي اعزامي به مناطق بختياري نشين اطلاعاتي درباره آنها منتشر شد كه تا حدودي فقر علمي و اطلاعاتي ما را نسبت به ايل بختياري هر چند با مايه هايي از احساسات و رمانيسم، از بين برد.
«بختيار» در واژه به معناي كسي است كه بخت و اقبال با او يار و همراه شده است. اين واژه در دوران صفويه ( 880 - 1101 خورشيدي) به كساني اطلا ق مي شد كه از مرتعي به مرتع ديگر كوچ مي كردند. اين احتمال هم ممكن است صادق باشد كه در آن هنگام به رهبر يا سركرده اي كه او را «بخت يار» مي دانستند اطلاق شده باشد و به تدريج افراد گروه يا دسته اي او را «بختياري» خوانده باشند. در مورد اصل و نصب بختياري ها از سوريه و شامات وارد ايران شده اند. اين نظريه با اشاراتي كه در كتاب «تاريخ گزيده» به آن شده تا حدي اعتبار تاريخي دارد. ازدواج هاي بين قومي تركان و تركاني كه از سوريه و شامات آمده بودند تا در اين منطقه ساكن شوند صورت گرفته است ولي ايلات «لر» ريشه و منشاء خود را در دوره هاي باستاني مي جويند. طبق افسانه ديگر بختياري ها از تبار كساني هستند كه در زمان ضحاك از ترس اين كه كشته شوند و مغز سرشان به مارهايي كه بر دوش او روييده بودند داده شود، به اين منطقه مهاجرت كردند. سرگذشت ضحاك و كاوه و باقي قضايا در شاهنامه فردوسي آورده شده است. بختياري ها يكي از ايلات پر جمعيت ايران بوده اند كه در طي زمان هاي مختلف ميزان جمعيت آنها ثبت گرديده است. از آنجايي كه نيروي انساني همواره (به صوص در گذشته) يكي از اركان قدرت محسوب مي شده است، به همين خاطر قدرت آنها قابل توجه بوده است.
به علاوه از نظر نظامي نيز بختياري ها داراي توانايي هاي ويژه اي بوده اند. «لايارد» در اين باره مي گويد: من بارها در قرارگاه محمد تقي خان شاهد و ناظر مراسم شعر خواني بودم و متوجه شدم كه خواندن اشعار و سروده هاي رزمي چه تاثير عميقي بر روي مردم كوه نشين بختياري به جاي مي گذارد و آنان در چنين مواقعي حاضر بودند خود را به آب و آتش بزنند و با دشمن مهاجم در هر جا و هر موقع به جنگ و ستيز بپردازند . لايارد همچنين از شهامت هاي زايدالوصف بختياري ها در هنگامه خطر و دشواري، بارها سخن گفته است. همچنين كرزن نيز از صفات ويژه نظامي بختياري ها ياد كرده است. حقيقت امر اين است كه كوه هاي زمخت و ناهموار بختياري، از آنها نظاميان خارق العاده اي ساخته است و هنگامي كه تعصب قبيله اي آنها با توان رزميشان آميخته گردد، معني جنگاوري روشن مي شود. شايد بي ربط نباشد اگر بگوييم درگيري هاي شديد داخلي آنها، گاهي با سرريز توان جنگيشان شدت مي يابد. همين قدرت و توان جنگي آنها بود كه فرستاده ويژه ناصرالدين شاه به خوزستان را به وحشت انداخت، به طوري كه در گزارش خود نوشت: «جمعيت بختياري، هفت لنگ و چهار لنگ پنجاه هزار خانوار مي شوند.... اگر چه خودشان زياده از سي هزار قرار ندارند، از آن جمله يكصد هزار تفنگچي رشيد بيرون مي آيد و اقلا بيست و پنج الي سي هزار سوار.» با تامل در نقش آنان در انقلاب مشروطيت، همين استعداد نظامي آنها است كه روشنفكران را بر آن مي دارد تا سردار اسعد را ترغيب به حركت دادن نيروي ايل بختياري به سمت تهران نمايد.
مه لکی است که اخیرا انتشارات اساطیر آن را منتشر کردها بروایت کتاب ( سردار اسعد بختیاری )از آقای ( عکاشه) ممبینی ها از طوایف اصیل  بختیاریند.
تیره های آنها:تیره(ملاعوض) درمنطقه سرتایی.تیره(شهریاری) در مله ابوالعباس.تیره(ملازکی) درگنبد.تیره( کربلایی) در هپروتیره(شادمیری)  در لاسمان.تیره (تیقنی) در تیقن.تیره(صالحی) در میداوودتیره (بالا محمد کاظمی) در میداوودتیره (تامرادی وپیرمرادی) در منگنان و نوری. پتکی.تیره(شیخها) در کلگه دم ابی در منگنان عبداله وعبدل درمنگنان-تیره (سادات میر-سالاری) در رود زرد و اب لشکر و دهد شتی...چهار لنگ ها
مشتمل بر 5 طايفه بزرگ است
1- محمد صالح 2- کنرسي 3- موگويي 4- زلقي 5- ممي وند
1- محمود صالح
به 8 تيره تقسيم مي شود
1- اورش 2- مم جلالي 3- کاقلي 4- عادکار 5- ال داود 6- قلي 7- آردپنايي 8- ممزايي
8-1 ممزايي به 16 شعبه تقسيم مي شود
1- خليل 2 تساروند 3- دويروند – 4- فرخ وند 5- جمال وند 6- خون باوا 7- چهار بره  8- دريالايي 9- بدرقه  10- گورويي 11- موزرميني 12- اورک 13- بادا 14- هاروني 15- گشول 16- دودنگه
2- کنرسي
به 24 تيره تقسيم مي شود
1- محمد جعفري 2- پاپا جعفري 3- عالي جعفري 4- غريب وند 5- هر کل 6- گشتيل 7- سندلي 8- ايش گشاس 9- گريجه 10- سيلان 11- جانکي گرمسير 12- پوستين بکول 13- اسفرين 14- بوربورون 15- ورمحميد 16- استکي 17- عاشوروند 18- عالي وند 19- برون 20- تمبي 21- شيخ 22- سهوني 23- زنگنه 24- گل گيري
2-11 جانکي به شش شعبه تقسيم مي شود
1- مکوند 2- زنگنه 3- کردزنگنه 4- بلواسي 5- آل خورشيد 6- ممبيني
هفت لنگ ها
هفت لنگ بختياري به چهار طايفه تقسيم مي شود
1-دورکي 2- ديناروني 3- بابادي 4-بختياروند
دورکي 7طايفه است
1- زراسيوند  2- اسيوند 3- موري 4- قندعلي 5- بابااحمدي 6- عرب 7 – آسترکي
1-1-زراسيوند
سهي – سزار – نورآباد
سهي:ايهاوند- کورکور
سزارو و نورآباد شعبي ندارد
ايهاوند:احمد خسروي –توشمال -  عمله جات – چقاخورنشين –ايها- الاسوند- سهو-مير-زنبور
کورکور:خدرسرخ – خدري- گرگه- باپير- سيف الدين وندچهارلنگ ها و هفت لنگ ها
قوم بزرگ بختیاری (مردم بختیاری) به دو شاخه، بزرگ هفت لنگ و چهار لنگ تقسیم میشود.هفت لَنگ شامل چهار طایفهء دورکی، بهداروند، بابادی و دینارانی است.
خانوادهای خوانین بختیاری از جمله ایلخانی، حاج ایلخانی و ایل بیگی از طایفهء زراسوند و متعلق به ایل دورکی میباشند. البته باید به این نکته نیز اشاره داشت که جد آنان حیدر معروف به حیدر کور، اهل طایفهء پاپی از جنوب لرستان بود. وی بدلیل اختلافات خانوادگی به طایفهء زراسوند پناهنده شد و بر اثر لیاقتی که از خود نشان داد، داماد شهباز خان زراسوند گردید که بعد از فوت وی به کلانتری ایل منصوب شد.(صفویه)
چهار لَنگ شامل چهار طایفهء محمودصالح (ممصالح)، زلقی (زلکی) ، مَیوند (ممیوند) و موگویی هستند.
در دوران میر جهانگیر خان مقارن با حکومت صفویه، قوم بختیاری به دو ایل هفت لنگ و چهار لنگ تقسیم گردید. اما در بیشتر اوقات فرمانروایی کل ایل بدست طوایف غار سهلک...